deredactie.be - ANALYSE

De nieuwe flinkheid

26 / 06 / 2011
Donderdag 23 juni. Ik zit in de avondzon in café Stout in de Haarlemmerstraat in Amsterdam, een stoute buurt in de stoutste stad van Nederland. Ik blader door de plaatselijke avondkrant, Het Parool. De eerste vier pagina’s lees ik evenveel berichten die jaren geleden ondenkbaar waren. Een Nederlandse politicus, Geert Wilders, wordt vrijgesproken voor anti-islamuitspraken. De rituele slacht bij joden en islamieten wordt aan banden gelegd. Theatermakers verliezen een zaak tegen het kabinet waardoor de BTW in de sector omhoog mag. En Nederland wil eenzijdig de Schelde-verdragen terugdraaien.

Regels zijn regels, punt uit

De “nieuwe flinkheid” in Nederland is een feit. De stad, het land waar alles kon en iedereen constant met elkaar in overleg ging, draait de duimschroeven aan. Maar is dat wel zo? Waren de Nederlanders altijd zo open en tolerant en zijn ze nu doorgeschoten naar de andere kant? Ik denk het niet.

Nederlanders zijn altijd rationeel en keihard geweest als dat moest. Het zijn en waren kooplieden, vergeet dat niet. En soms kun je dan inderdaad beter in overleg gaan met iemand: dan kun je de zaken naar je hand zetten en daar haal je op termijn ook zelf voordeel uit.

Ik herinner me mijn verbazing toen ik op mijn eerste werk in Nederland in een kantoor tegen een sticker met volgende tekst moest aankijken: “Regels zijn regels, punt uit.” Ik dacht eerst nog dat het ironisch bedoeld was. Belgen willen regels van nature uit nooit laten primeren. Voor ons zijn regels een uitgangspunt om te bekijken hoe we het in de praktijk gaan aanpakken. Nederlanders niet, zij houden van regels. Op sommige momenten zijn het wat dat betreft - schrik niet - net Duitsers.

Geen zekerheden meer

Ook hier in de Haarlemmerstraat lijken al die hippie-types ruimdenkend en meegaand, maar vergis je niet. Naast mij zitten twee vrouwen plannen te beramen hoe ze hun collega’s volgende week een project gaan opleggen. Verderop analyseert een tienermeisje ijskoud de relatie met haar vriend. Vanavond nog wordt hij gedumpt.

Het rechtse kabinet heeft zijn weliswaar krappe meerderheid in Nederland natuurlijk ergens gehaald. En er is tot hiertoe ook opvallend weinig verzet tegen de moeilijke maatregelen die dat kabinet op dit ogenblik neemt. Vrijheid, blijheid is slechts het bovenste laagje bij de Nederlanders. Daaronder schuilt onverzettelijke flinkheid.

Bij het dichtslaan van de krant lees ik op één van de laatste pagina’s een klein berichtje waar Nederlanders dan misschien weer van opkijken: “Bierconsumptie Belgen flink geslonken”. Er zijn geen zekerheden meer.

Sabine Vandeputte volgt voor VRT-nieuws de actualiteit in Nederland

@Allen: reageren op dit bericht impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums, lees ze dus - mod

15 Antwoorden op “De nieuwe flinkheid”

  1. wim buedts Zegt:

    Hi Sabine,

    Je hebt helemaal gelijk. En dan loop je onvermijdelijk tegen die onoplosbare paradox op : mijn Nederlandse vrienden vinden mij hier in Amsterdam erg “charmant” omwille van het onvermijdelijke accent en de joie de vivre, maar toch ook “apart” want te Latijns in het omgaan met regels en afspraken. Het gekke is dat ik in de 10 jaar Amsterdam de verschillen alleen maar heb zien toenemen. Wellicht dan toch maar concluderen dat we als Belg toch echt wel een eigen identiteit hebben? En dat is precies wat mijn half Nederlandse half Franse vrouw al jaren beweert. Of is dit in dit huidige klimaat toch teveel vloeken in de kerk?

    gr. Wim

  2. Fred Zegt:

    Protestants legalisme versus katholieke vrijheid van de wil en het geweten, sommige zaken zitten zeer diep.

  3. Anne Zegt:

    Hoi Sabine,

    Als Vlaamse in Apeldoorn volg ik je verhalen over de Nederlanders met veel enthousiasme. Ik ben het (tot hiertoe) altijd helemaal met je eens. Ollanders willen je graag doen geloven dat ze stoer zijn en alles zelf beslissen, maar het is gewoon een bende meelopers eerste klas. Ze hebben al die regeltjes nodig want anders weten ze zich geen raad. Na 4 jaar presteer ik het nog steeds om 3 of 4 onuitputtelijke verhalen op mijn weblog te zetten! Ik blijf met verbazing de dingen hier aanschouwen…
    Ik kijk al uit naar je volgende belevenis!

  4. GilbertM Zegt:

    Ik heb jaren in Nl gewoond en mijn kinderen wonen er nog. Mevr. Vandeputte, u hebt helemaal gelijk. Nl-ers zijn tolerant als ze die tolerantie aan een ander kunnen opdringen en opleggen, anders niet!

  5. GilbertM Zegt:

    Anne hoe kom ik aan je weblog?

  6. Evert Cornelissen Zegt:

    Vrij paradoxaal: het Nederlands hoger onderwijssysteem streeft ernaar mensen zoveel mogelijk ”zelf’ en ‘onafhankelijk’ te leren denken.
    Waarom? Nederlanders streven ernaar om het ten allen tijde ‘met elkaar eens te zijn’. Als schapen naar de stal. Tegen wie dan ook even zeggen dat je het ‘ergens niet mee eens bent’ is hier de standaardzin om een discussie over beleid te openen. Deze wordt erg serieus gevoerd totdat men ‘het eens is’ of de verantwoordelijkheidsdrager heeft aangegeven de ‘argumenten mee te nemen’, wat neer komt op ‘ik heb u gehoord maar luister niet’.

    Binnen dat Nederlands hoger onderwijs vind je een ander mooi voorbeeld van hoe men ‘flinker’ wordt (dwz de vrijheid beteugelt). De zogenaamde ‘langstudeerdersregeling’ (studieduur langer dan 1 jaar overschreden = €3000,- boete) zullen de zeer geroemde NL-studentenvrijheid beknotten. Ook de manier waaróp de maatregel is doorgevoerd is een mooi voorbeeld van hoe het ‘polderen’ slechts een laagje vernis is. Studenten waren unisono tegen, waarop de overheid gewoon heeft ‘overlegd’ en dus goed ‘geluisterd’ en ‘alle aangedragen argumenten heeft meegenomen’. Conclusie: zonder protest wordt de maatregel doorgevoerd vanaf collegejaar 2011-2012.
    Achterliggend idee: iedereen (student, minister, rector magnificus) is evenwaardig en dus heb je -goed ‘overlegde’- regels nodig om je ‘medewerkers’ -in BE: mensen met minder autoriteit- zelf de keuze te laten maken waarvan jij wil dat ze ze maken.

    Ik studeer zelf aan de TU in het verder zeer gemoedelijke en katholieke Eindhoven. De beschreven kwestie is, mijns inziens, meer het ‘hoe omgaan met verschil in een egalitaire maatschappij’ dan puur een gevolg van een religieuze insteek.

  7. FrankV Zegt:

    Ik geloof dat bovenstaande analyse helemaal klopt, al vind ik “flinkheid” een te positief woord om die “ollandse” karaktertrek te beschrijven. Kneuterig, koud en heel erg betweterig, calvinistisch puriteins natuurlijk, maar flink?

  8. Anne Zegt:

    Beste GilbertM,

    Kijk eens op http://www.anneinapeldoorn.blogspot.com
    Je komt er ook via mijn website http://www.datubooks.nl
    Veel leesplezier!

  9. Dick Taselaar Zegt:

    Ach, we kunnen nu de Nederlanders wel veroordelen en er zijn daar stellig zoveel monniken als dat er kappen zijn. Al het water van de zee wast echter niet af, dat ze daar aan de dringend noodzakelijke besparingen tenminste wat doen! Bij ons leuteren de geachte heren politici nu al meer dan een jaar over de voorwaarden om misschien in de toekomst een mogelijke regering te vormen (genoeg slagen om de arm gehouden??). Echter, tot groot geluk van de Franstaligen en hun transfers, drinken ze hier een glas, doen ze hier een plas en laten (vooral) de zaak….zoals ze was. Elke dag vertraging zal ons meer en meer van een zeer koude kermis doen thuiskomen.

  10. marc leys Zegt:

    tja als je vergelijkt met “de Belgen” komen we er op dit ogeblik toch ook niet goed uit hoor…
    Blij dat men ook eens die myte van verdraagzaamheid en “het vingertje” doorprikt… de Mei 68 ers zijn helemaal niet verdraagzaam.
    Dit gezegd zijnde… Zowel voor mijn twee regels hierboven als voor het opiniestuk; generaliseer nooit…..je kan dat eigenlijk niet maken..
    Ik doe hetzelf ook, dus gelieve de spreekwoordelijke korrel zout erbij te nemen…

    Nederlanders en Vlamingen verschillen idd veel van elkaar en om de afstand met de Walen te overbruggen kom je niet meer toe met een bruggetje maar heb je wel een golden gate bridge nodig.

    Nochtans… ik heb het idee van een benelux staat al eens geopperd… de wijze hoe wij elkaars lacunes kunnen opvullen, en van elkaars sterke kanten (ook van de Walen Noêl) een opportuniteit kunnen maken… het zou ons sterk kunnen maken.Een verenigd Benelux wil nog altijd niet zeggen dat je morgen met een hollander (hollandse) het bed in moet… waarschijnlijk niet te doen… .

    De Vlaamse regering moet wél met de Nederlanders geen mr Nice Guy spelen… Gewoon … De scheldeuitdieping en de ijzeren rijn de Nederlanders los door de strot rammen (en een paar keer op en neer dat het goed glijdt). Een Nederlander vindt dat normaal, slikt dat en gaat de dag erna over tot de orde van de dag.

    Marc

  11. Gilbert Zegt:

    Dag Anne, ik heb met genoegen je “wederrvaren” in Nl gelezen. Zoals ik al zei, wij hebben zelf 12 jaar in Nl gewoond; de 5 eerste jaren waren jaren vol verbazing en hard om te overleven, vooral omdat het in de tijd was van voorrondes van WK Voetbal 1974. Wat kregen we het toen hard te verduren! Na de eerste 5 jaar begon de hemel op te klaren, en toen ik voor mijn werk weer naar België moest, zocht ik wanhopig om in NL te blijven! Zoals de Ollanders zeggen: ken je nagaan! Mijn kinderen leven nog in NL en “balen dus soms als een stekker”, Leuk toch! Mijn kleinkinderen kunnen zelfs de “r” niet uitspreken! “Dat wil je niet weten”.
    Aan Sabine zeg ik dan, het ergste in NL vind ik dat ze hun gedrag in WO II volledig onder de mat geveegd hebben, en zoals je insinueert die Ollanders doen alsof ze belangrijk zijn door steeds de machtigen der aarde na te lopen en na te apen. Zijn het de Duisters, dan zijn het de Duitsers, nu is het de Anglosaxische wereld, dan is het nu de Anglosaxische wereld. Stel, stel het worden straks de moslims, dan worden het de moslims! Een “mercantiele geest” heet dat dan! Verder is het een aardig, leuk volkje, hartstikke zelfs! Maar nederlands spreken of schrijven kunnen ze nauwelijks!

  12. William Oliemans Zegt:

    Ik ben een Nederlander met een Engelse moeder, heb jaren buiten en binnen Nederland gewerkt, en veel projecten met Vlamingen. Generaliseren kan altijd, klagen ook. Nederlanders lijken super-tolerant maar er onder zit bij velen een ‘onze manier is toch echt de beste’ houding. Ook wij - en met ons velen - ergeren ons aan de onbeschaamde bemoeizucht van anderen… Belgen lijken voor ons altijd ‘zo sympathiek’ en makkelijk in de omgang maar er zijn er genoeg die het toch echt alleen op hun manier willen doen. Ik kan nog wel even doorgaan, beter lijkt het me om samen een biertje oid te drinken en om jezelf te lachen. Er zit wel een paralel met Britse en Amerikaanse cultuur (zelfde taal, andere gewoontes). Geniet van de leuke dingen in Nederland en trek je NIKS aan van het bemoeials en betweters!

  13. GilbertM Zegt:

    Beste Anne, ik heb wat dieper door je blog gespit, en ik vrees na alles dat je niet goed bezig bent. Je ergert aan alles en nog wat in de NL maatschappij, maar dan alleen maar om kleine “hebbelijkheden”, zoals bv dat er op zondag geen bakker open is, en ge waarschijnlijk geen “pistoleikes” kunt kopen! Niet erg me dunkt! Bovendien, waar mijn kinderen wonen is er opzondag wel een bakker open! Op die manier ga je er niet komen. Bovendien, als lid van een volk dat steeds aan het roepen is dat vreemdelingen zich moeten aanpaasen aan ons Vlamingen, en “Vloms moete leire’n”, zou het misschien goed zijn om ook te proberen je aan te passen aan de NL-ers; zo een groot verschil is er tenslotte ook weer niet, en als zelfs dat al niet kan, dan kun je het niet van een ander eisen! Sorry, Anne, je bent niet goed bezig, en je berokkent jezelf alleen maar een hoop rancune en ellende en sjagrijn. Probeer eens met een verbaasde, nieuwsgierige en leergierige blik om je heen te kijken en er misschien toch iets van te leren. Wijzelf hebben van onze twaalf jaar in NL veel geleerd en zijn er veel mondiger en veel minder “kerktoren” door geworden! De wereld is VEEL groter dan Vlaanderen, want daar kan het toch wel erg benepen aan toe gaan! En benepen, dat wil je toch niet zijn, hoop ik. Dat zou anders op je boeken afstralen en die zouden wschlk het lezen niet waard zijn! En er zijn ook zeer goede restaurants in NL! Probeer maar eens!

  14. Anne Zegt:

    beste GilbertM
    Als je wat aan te merken hebt op mijn weblogverhalen, dan kan je reageren op de site van mijn weblog zelf en dan hoef je met jouw mening niet de hele Vlaamse wereld lastig te vallen en mij in een slecht daglicht te stellen.
    Geniet nog na van je ‘lekkere’ Ollandse periode zou ik zeggen…

  15. Nathalie Zegt:

    Zich aan regel(tje)s houden, kan in sommige gevallen misschien nadelig aflopen, dikwijls heeft het ook z’n positieve kanten! Ik durf bv veel meer in het verkeer rondlopen in Nl, D, Skandinavië, enz… Ik geloof trouwens niet dat Nederlanders zich meer aan regels houden dan elders maar dat het eerder andersom is: Belgen houden zich volgens mij veel minder aan regels dan vele andere (West/Noord-)Europeanen!

Plaats een antwoord op het bericht