Het aantal buitenlandse investeringen in Wallonië ging vorig jaar achteruit, in vergelijking met het jaar daarvoor. In Vlaanderen daarentegen gingen ze vooruit. En dat is merkwaardig, want de trend de afgelopen jaren was omgekeerd: Wallonië zat in de lift, Vlaanderen boerde achteruit. Het kan een tijdelijke evolutie zijn en volgend jaar zou de trend alweer gekeerd kunnen zijn. Een en ander blijkt uit het jaarlijkse rapport van Ernst and Young over de attractiviteit van ons land voor buitenlandse investeerders. En dan met name de attractiviteit van Vlaanderen, Wallonië en Brussel.

Qua aantrekkelijkheid hebben Vlaanderen en Wallonië elk hun troeven en die zijn bekend: Vlaanderen heeft zijn logistieke voordelen zoals de Antwerpse haven, Wallonië heeft ruimte. Wie wel eens van Brussel naar de provincie Luxemburg rijdt en daarbij de N4 neemt richting Marche-en-Famenne kan het zelf vaststellen: tien jaar geleden reed je via die weg nog langs glooiende weiden. Nu nog, maar op vele plekken is er industrie ontstaan. Letterlijk ‘greenfield’-investeringen op plekken waar vroeger geen spat industrie te bekennen was. Bedrijven uit de chemische sector, naast lucht- en ruimtevaart, veel innovatieve bedrijfjes ook. De Waalse regering probeert die groei te ondersteunen via het Marshall-plan: gerichte steun voor innovatieve projecten die daarenboven werkgelegenheid scheppen.

Waalse Marshall-hulp

‘We mikken op een 30 tot 40.000 arbeidsplaatsen als gevolg van het Marshall-plan, zeg Luc Vansteenkiste, vroegere topman van Recticel, en nu voorzitter van de jury die de projecten van het Marshall-plan moet beoordelen. Het is een originele manier om van overheidswege onderzoek en ontwikkeling van bedrijven te steunen. ‘We zijn aan een tweede Marshall-plan bezig, dat net als het vorige over een periode van vier jaar loopt.’

Een vijfde van het totale budget, 380 miljoen €, wordt gegeven aan een onafhankelijke jury die projecten gaat beoordelen uit een vijftal sectoren die erg concurrentiël zijn, zoals biotechnologie of mechanica. Ze moeten zich richten op innovatieve projecten en er moet werkgelegenheid mee gecreëerd worden.

Deze manier van subsidiëren is anders dan de Vlaamse aanpak. Ook de Vlaamse overheid subsidieert innovatieve bedrijven maar de manier waarop is anders. In ieder geval is er geen sprake van concurrentievervalsing tussen beide regio’s. ‘Alles verloopt volgens de Europese concurrentieregels’ zegt Vansteenkiste.

Zoek de verschillen

Vlaanderen als dynamische en liberale regio, Wallonië als verstaatste en achtergebleven gewest waar de vakbonden de baas zijn: de cliché’s blijken maar half te kloppen. Luik en Charleroi zijn gebieden die hun oude industriële verleden nog met zich meeslepen en de restanten daarvan zijn nog zeer zichtbaar in het Waalse landschap. Maar evenzeer zijn er nieuwe dynamische groeipolen te bespeuren.

‘Waals-Brabant is bijvoorbeeld een regio met een gunstig economisch en sociaal klimaat. Anderzijds is de regio Antwerpen, economische groeipool bij uitstek, ook een plek waar de vakbondsdruk in het bedrijfsleven erg hoog is, dus we moeten uitkijken met Vlaams-Waalse cliché’s’ zegt Yves Verschueren van de chemische federatie van chemische bedrijven Essencia.

Boven hun stand?

‘Wallonië leeft boven zijn stand’ wist VOKA-baas Luc De Bruyckere van de week te melden. Hij deed dit nog wel in het hol van de leeuw, nl. in Namen, in de Cercle de Wallonie. ‘En Wallonië kan dat alleen maar doen dank zij Vlaanderen’. Het tekort op de Waalse begroting bedraagt 6 miljard €. Dan wordt gecompenseerd door Vlaanderen, zegt Debruyckere.

Luc Vansteenkiste, ooit nog voorzitter van de Belgische patroonsorganisatie VBO nuanceert. ‘Die zes miljard vloeien via de sociale zekerheid, en dan met name de werkloosheidsvergoedingen, naar Wallonië, dat klopt. Maar op het stuk van de ziekteverzekering is er nu een evenwicht en door de snellere vergrijzing aan Vlaamse kant zullen de pensioenstromen langzaam aan richting Vlaanderen gaan vloeien’.

Wallonië is te laat begonnen aan zijn economische heropbouw. Dat heeft voor gevolg dat ze met een enorm leger werklozen zitten. 200.000. Dat zijn er 100.000 te veel in vergelijking met Vlaanderen. ‘Maar ze gaan de goeie weg op’ zegt Vansteenkiste. Even kijken of het Marshallplan daar enig soelaas kan bieden.

Guy Janssens

(De auteur presenteert het sociaaleconomische magazine De Vrije Markt)

@Allen: reageren op dit bericht impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums, lees ze dus - mod