Met duizenden stappen de werknemers van de witte sector vandaag opnieuw door Brussel. Ze eisen zowel van de federale als van de Vlaamse regering een akkoord tot 2015 over betere loon- en arbeidsvoorwaarden.
De vakbonden willen de druk op de ketel houden om een stevig Vlaams akkoord voor de welzijnszorg af te dwingen Maar ze verwijten vooral de federale regering dat het personeel van de gezondheidszorg in de kou blijft staan.
Dubbele vergrijzing
De witte woede speelt zich af tegen de achtergrond van een dubbele vergrijzing die op de witte sector afkomt. Het personeel vergrijst, zodat oudere werknemers de volgende vijf jaar massaal met pensioen zullen gaan, of vroeger zullen stoppen met werken.
En de bevolking vergrijst en zal meer zorg nodig hebben, terwijl sectoren als de gehandicaptenzorg en de kinderopvang blijven kampen met wachtlijsten. Er zijn dus tienduizenden nieuwe arbeidskrachten nodig, zowel om groeiende zorgbehoeften op te vangen als om oudere werknemers te vervangen.
Federaal mini-akkoord
De vergrijzing laat zich in de eerste plaats voelen in federale gezondheidssectoren, zoals de ziekenhuizen, de rusthuizen en de thuisverpleging, waar alles samen een 300.000 mensen werken. Voor die sectoren hebben vakbonden en werkgevers met de federale regering een zeer bescheiden ‘mini-akkoord’ gesloten, alleen voor dit jaar. Er komen 450 voltijdse banen bij; er zijn extra centen voor het aanvullend pensioen; en alle personeelsleden krijgen een toeslag voor prestaties tussen zeven en acht uur ’s avonds.
Omdat de federale regering in lopende zaken is, wil ze geen meerjarenakkoord afsluiten voor de gezondheidszorg. Kwestie van een nieuwe regering niet voor voldongen feiten te plaatsen. Maar de vakbonden reageren ontstemd. Ze vinden het onverantwoord dat een toekomstplan voor de gezondheidszorg uitblijft.
Op zijn minst kan de huidige regering de onderhandelingen over een meerjarenakkoord technisch voorbereiden, zeggen de vakbonden, zodat er weer geen maanden verloren gaan, als een nieuwe, volwaardige regering aan zet komt. Die nieuwe bewindsploeg moet meteen ook een toekomstplan voor de gezondheidszorg inschrijven in het regeerakkoord, ook om verder tijdsverlies te vermijden.
Vlaamse onderhandelingen
De Vlaamse regering onderhandelt intussen wel met vakbonden en werkgevers over een meerjarenakkoord voor de Vlaamse welzijnssectoren, zoals de gehandicaptenzorg, de kinderopvang, de thuiszorg, de jeugdzorg, en het sociaal-cultureel werk, waar alles samen ruim 150.000 mensen werken. In een eerste voorstel maakte de regering op kruissnelheid een budget vrij van bijna 150 miljoen euro. Te weinig om een ernstig akkoord mogelijk te maken, zegden vakbonden en werkgevers in koor.
Samen wisten vakbonden en werkgevers de regering over de streep te trekken om extra geld op tafel te leggen. Daardoor is nu een totaal budget beschikbaar van 210 miljoen euro, dat in essentie is opgedeeld in drie luiken: de zorg en opvang uitbreiden, de werkdruk verlagen en de koopkracht verhogen.
Sinds begin mei zitten vakbonden en werkgevers opnieuw met de regering aan tafel. Inzet van de onderhandelingen is hoe en waar het al bij al beperkte budget het best wordt gebruikt om de groeiende zorgbehoeften in de welzijnszorg op te vangen, en om de sector aantrekkelijk te houden voor wie er nu werkt of er in de toekomst aan de slag gaat.
Krap budget en krappe arbeidsmarkt
De witte sector krijgt de volgende jaren te kampen met een groeiend personeelstekort, en de krapte op de arbeidsmarkt zal alleen maar zal toenemen. Daarom pleiten de werkgevers ervoor om het beschikbare personeel zo effectief en efficiënt mogelijk in te zetten in de zorg.
De vakbonden dringen in de eerste plaats aan op betere loon- en arbeidsvoorwaarden. Ze argumenteren dat meer koopkracht en een lagere werkdruk nodig zijn om nieuwe werknemers aan te trekken en om de huidige werknemers aan de slag te houden.
Zo krijgen oudere werknemers nu al meer vakantie vanaf 45 jaar, in de hoop dat ze ook langer blijven werken. De vakbonden vragen in een nieuw akkoord ook enkele extra vakantiedagen voor werknemers jonger dan 35. Maar de werkgevers werpen op dat ze dan wel vervangers moeten vinden voor wie meer vakantie krijgt. Want het is nu al vaak een hele klus om wie kortere werkweken draait, te vervangen.
Wat koopkracht betreft, pleiten de vakbonden vooral voor een volwaardige eindejaarspremie en voor een beter aanvullend pensioen – voordelen die in andere sectoren al veel langer bestaan, zeggen de bonden, en waar ook de werknemers van de welzijnszorg recht op hebben.
Moeizame paringsdans
Binnen het budget dat nu op tafel ligt, probeert de regering met vakbonden en werkgevers tot een evenwichtig vergelijk te komen. Maar het is een moeizame paringsdans. Na een maand onderhandelen moeten de moeilijke knopen nog doorgehakt worden, en is er nog een flinke weg te gaan.
De onderhandelaars streven ernaar om de gesprekken voor het eind van de maand af te ronden, en met een volledig akkoord op zak op vakantie te gaan. Maar tenzij ze een tandje bijsteken, is het zeer de vraag of ze nog voor de zomer kunnen landen.
Steven Dierckx - VRT-redactie, sociaal-economisch nieuws
@Allen: uw beschaafd geformuleerde mening is welkom als ze vergezeld gaat van uw voornaam, naam en een behoorlijk e-mailadres; dus geen schuilnamen; u kunt aan de moderator vragen om enkel uw voornaam of uw initialen te publiceren; hier vindt u de regels voor onze discussiefora - mod
09/06/2011 om 10:37
De witte sector stelt zich aan en vraagt vaak onredelijke extra’s. De meeste jobs zijn helemaal niet zo slecht betaald als allerlei actievoerders graag beweren, en ook het werk is vaak niet zwaarder dan in de privé. Alleen wordt die vergelijking zelden echt ten gronde gemaakt door de klagers. Het gevoel dat ze maatschappelijk waardevol werk leveren is blijkbaar excuus genoeg om altijd meer te eisen.
09/06/2011 om 13:10
Ik ben geschokt als Mr.Dekkers schrijft dat de witte sector zich ‘aanstelt’.Ik sta al van mijn 18 jaar in de zorg , heb ondertussen 2 bijkomende opleidingen gedaan en werk nu als verpleegkundige in een ziekenhuis gespecialiseerd in MS en neurologische aandoeningen .Dit werk vraagt op alle gebieden zeer zware inspanningen ; begrijp me niet verkeerd ik doe dit werk nog steeds uit de grond van mijn hart en ben nog voldoende gemotiveerd.
Maar personeelsgebrek , regelmatig bereid zijn om op het laatste moment bij te springen,onregelmatige uren werken ( waar men in andere sectoren beter betaald voor krijgt)weekends en feestdagen werken, voortdurend bijscholen , aanpassen aan nieuwe systemen,uitgebreide administratieve opdrachten …maken volgens mij de job toch behoorlijk zwaar…
Op de dienst waar ik werk is van aanstellerij zeker geen sprake, collega’s voelen zich schuldig als ze (ernstig) ziek worden , ze weten dat dit het dagelijkse werk onder druk zet, van betogen geen sprake ( we hebben geen tijd de patiënt gaat voor), dat is enkel voor diegenen die vrij hebben…
Ik weet niet of u een nieuwjaarspremie krijgt , of andere voordelen maar als men dit beroep aantrekkelijker wil maken zodat er voor ons ook nog kan worden gezorgd wanneer we het zullen nodig hebben lijkt me dit toch geen slecht idee en geen overdreven eis..
Misschien moet deze heer eens een dagje meedraaien voor hij oordeelt !
09/06/2011 om 13:59
Een vijftiental jaar geleden zat ik op een vlucht van Toronto naar Houston, naast een “recruiting agent” (ofte aanwerver) van de witte sector. Blijkbaar was er in Texas een serieus tekort aan verplegend personeel en werden ze in Toronto “onderbetaald” - tenminste naar Texaanse normen. Hij vertelde me dat hij veel succes had gehad met zijn wervingscampagne.
Terwijl men redelijkerwijze kan argumenteren dat er in België - land van de verzorgingsstaat par excellence - te veel wordt verzorgd (waardoor de uitgaven de pan uit rijzen), hoeft het geen betoog dat er een tekort is aan verplegend^personeel. Dat verklaart de onnoemelijke pogingen tot invoer van meer aanbod.
De Belgische staat kan dit probleem echter niet oplossen. Immers, we zitten met het grote probleem dat zowel werknemersorganisaties als werkgeversorganisaties dezelfden zijn. Hoe kan men verwachten dat vakbonden (=politieke partijen) als ziekenhuizen (=politieke partijen of politieke meerderheid in steden en gemeenten) als mutualiteiten (=politieke partijen) een oplossing gaan vinden die een evenwicht is tussen vraag en aanbod, waar zij geld verdienen en macht ontlenen aan beide kanten?
Voor hen is “vraag&aanbod” één pot nat: in de eerste plaats de geldstromen organiseren die hun achterliggende familie (=politiek mercenariaat) toelaat om lustig voort te doen en de macht te behouden! Het wordt tijd dat de “witte woede” zijn eigen witte vakbond opricht!
09/06/2011 om 14:04
De heer Thomas Dekkers zal ons nog dankbaar zijn als hij op kerstnacht onze hulp nodig heeft, want wie is er elke feestdag paraat? Wie moet er onregelmatige uren doen, in combinatie met het familieleven? Waarschijnlijk niet de heer Thomas Dekkers.
Slecht betaald, natuurlijk niet. Ik heb 2400€ Bruto, en door de onregelmatige uren en minstens 2 weekends per maand is dat iets meer. Maar je moet natuurlijk wel inleveren op je sociaal leven. En 1 weekend per jaar kan je je werkend weekend vrij vragen.
Op sommige diensten staan de verpleegkundigen onderbemand, waardoor de zorg echt wel in gevaar komt.
09/06/2011 om 14:47
Iedere werknemer heeft het graag beter en ik kan me voorstellen dat de vragen van de non-profit op het eerste zicht onredelijk kunnen klinken in deze onzekere tijden. De non-profit biedt immers hoe dan ook werkzekerheid, een baremastelsel waarbij de lonen stijgen, een uitgebreide verlofregeling vanaf 45+.
Alleen moet ik als directeur in de bijzondere jeugdbijstand vaststellen dat de huidige werkomstandigheden een onvoldoende motivator zijn om personeel aan te trekken en te houden. De naiëve idealisten zijn al 20 jaar dood. Onze werknemers werken in moeilijke omstandigheden met continue en steeds weer wisselende uurroosters en worden emotioneel zwaar belast tijdens hun werk. Ze zijn zich bewust van de afweging tussen de zorg voor hun eigen gezins- of familieleden en de zorg voor gezins- en familieleden van anderen en stellen vast dat ze op hun werk zijn op het moment dat ze privé het meest nodig zijn. De diverse momenten van minimumprestaties om de uurroosters rond te krijgen (’s nachts, weekends, feestdagen of bij overmacht) waarbij één medewerker verantwoordelijk is voor tien of meer zorgbehoevenden of gedragsmoeilijke jongeren, enz… leggen heel wat stress en verantwoordelijkheid bij deze medewerker.
Het verloop van begeleiders in de bijzondere jeugdbijstand (en zeker in de residentiële sector) is zeer groot bij de min-dertigers. Er is weinig natuurlijke doorgroei . De bijna vijftigers en ouder vormen de stabiliteitsfactor in de voorzieningen maar deze zijn binnen tien jaar op pensioen (een gewoon werknemerspensioen zonder extra’s).
De witte sector stelt zich niet aan maar betwijfelt terecht of er in de toekomst wel voldoende personeel zal zijn om voor de zorgbehoevenden in te staan. Dat de aantrekkelijkheid van het beroep dan in vraag gesteld wordt, lijkt mij (naast andere) ook een belangrijke invalshoek.
09/06/2011 om 15:00
Meneer Dekkers,
Ik, als verpleegkundige, nodig u eens uit een dagje mee te draaien in het ziekenhuis!!!!
Ik treed de mening van mevrouw Molineaux volledig bij.
Vergeet niet dat onregelmatig presteren in de privésector en industrie nog altijd veel beter beloond wordt dan in de zorgsector, om nog maar te zwijgen van een volwaardige 13de maand in de zorgsector!!!
Met vriendelijke groet
09/06/2011 om 16:22
Beste Thomas,
ik stel voor dat we eens een weekje ruilen hoor (loon inbegrepen) … Het klopt dat niet elke sector binnen de non-profit het even ’slecht’ heeft, maar de gehandicaptensector. Maar getrouwd zijnde met een arbeider (onlangs wel bediende geworden), zie ik spijtig genoeg maar al te goed het verschil… Hij werkt als magazijnier in de autodistributie, ik als staflid (lees universitair en leidinggevende functie) in de gehandicaptensector.
Mijn man verdient meer, krijgt maaltijdcheques voor zeven euro per dag, heeft een betere groepsverzekering, een betere (lees: tegemoetkomend) woon-werkvergoeding en een goed aanvullend pensioen. De werkzekerheid is zeker vergelijkbaar. Daarenboven kreeg hij onmiddellijk een fulltime job, ikzelf na bijna zes jaar nog steeds niet. ’s Avonds is hij fysiek moe, ik ben mentaal uitgeput. Ik beheer 55 dossiers, ik zou er wettelijk gezien maximaal 25 moeten hebben voor een fulltime…
Gelukkig heb ik dus nog steeds dat gevoel dat ik maatschappelijk waardevol werk lever, anders zou ik wel helemaal dom zijn om dit vol te houden.
Nog steeds bereid om te ruilen?
09/06/2011 om 17:21
Zoals verwacht veel gebries & verontwaardiging vanuit de witte hoek. Interventie geslaagd, zou ik zeggen
Wat ik hiermee wil bereiken, is er eens op wijzen dat de privé geen El Dorado is. Dat je daar veel mensen hebt die, in vergelijking met functies van hetzelfde niveau & gelijkaardige werkomstandigheden & werklast, helemaal niet beter af zijn. En bvb. ook minder werkzekerheid hebben dan de mensen bij de (semi-)overheid. Ik ken zelf genoeg mensen die in de zorg werken, waaronder sommigen die op latere leeftijd uit de privé zijn overgestapt. De kennissen uit die tweede categorie zijn vaak zeer tevreden, en merken op dat ze minder stress hebben dan toen ze nog in de privé zaten. Voor mij is duidelijk dat veel van het gezeur komt van mensen die vinden dat wat zij doen veel belangrijker is dan wat anderen doen, en door hun rechtstreekse lijn naar de politiek & hoge graad van syndicalisatie hun zin voor realiteit & de bredere economische context verloren hebben.
09/06/2011 om 19:28
Mijnheer dekkers, ik weet niet welk werk u doet, maar stel voor om eens een nachtje te komen meedraaien in een psychiatrisch ziekenhuis, waar je aldaar alleen verantwoordelijk zijt voor 40 zwaar zieke mensen.
10/06/2011 om 15:11
Inderdaad reageren we wel op uw antwoord, Thomas. Als ik uw werk zou afbreken, zou jij je dan goed voelen.
Het kan wel zijn dat alles in “de privé” niet even goed is, maar dan moeten die werknemers voor hun rechten ook maar opkomen.
En waarschijnlijk hebben jouw kennissen meer ervaring als die 400.000 andere werknemers in de zorgsector.
Als je enkel kiest voor werkzekerheid, dan garandeer ik je dat je het geen volledige loopbaan volhoudt. En om op latere leeftijd over te schakelen naar iets anders, de Belgische arbeidsmarkt staat er niet voor te springen.
Ik vind mijn werk niet belangrijker dan het werk van andere mensen, maar gruwel wel van mensen die het niet waarderen, zoals jij. Ik hoop dat je nooit (zware) zorg nodig hebt, anders kan je je alvast oefenen in excuses.
10/06/2011 om 16:06
Mijnheer Dekkers,
Binnen afzienbare tijd zal ik uw verkeerd voorgeschreven medicijn aan de verkeerde patient toedienen op de verkeerde manier opgelost en op de verkeerde manier toegediend. U zal te lang in uw uitwerpselen liggen en het verkeerde eten krijgen. U zult uw verdriet niet kunnen delen omdat niemand de tijd heeft om naar u te luisteren. Uw wonden zullen geen specialistische zorg krijgen, uw catheters en intraveneuse therapie zullen besmet geraken en u zal langer in het ziekenhuis liggen. Er zal weinig verpleegkundig “evidence based” onderzoek gebeuren en als die er al is zal niemand het kunnen implementeren in de zorg. De Filipijnse verpleegster, broodnodig in eigen land, zal u met de beste intentie’s en met de glimlach proberen te helpen en dat is nu net wat wij proberen niet te doen.
Proberen te helpen zal u zieker maken. Verpleegkundigen zijn professionele bachelers en masters die de zorg organiseren op een wetenschappelijk onderlegde manier waar u en vele anderen geen flauw benul van hebt. Ik hoop dat u uw eigen grote gelijk na uw eerste ziekenhuisopname nog kan bijstellen en navertellen.
11/06/2011 om 01:57
Aan alle verplegers, verpleegsters en zorgkundigen hier:
We weten nu hoe Thomas Dekkers erover denkt :-)… Onthou zijn naam goed hé, wanneer de man behoevend wordt…
Hij zal zeker zijn plan wel trekken
@Thomas D.
Je weet echt niet waarover je praat beste man. Echt niet…
11/06/2011 om 18:58
Al die overwerkte en moegestreden verplegers, verpleegsters ed hebben blijkbaar wel genoeg tijd om op fora te reageren , als er iemand, oh de schande, het aandurft hun eisen ook maar in vraag te stellen.
Zouden die, net zoals de landbouwsector, het oude spreekwoord “Klagers hebben geen nood” nog kennen?