Het waren bekende beelden op het journaal. Er waren ‘filterblokkades’ dat wil zeggen dat hier en daar autowegen waren afgezet en als je pech had mocht je wat aanschuiven. Toegangswegen tot de Antwerpse haven werden afgesloten, tot grote woede van vrachtwagenchauffeurs en andere werkende mensen (en van havenschepen Mark Van Peel) die niet op hun bestemming raakten.
Het ACOD deed niet mee, de christelijke vakbond ACV evenmin. Al is er in de grote christelijke vakbondsfamilie dan weer een sterke loot die dat IPA heeft verworpen. Hier en daar zag je op de vrijdagse actiedag groene hesjes opduiken om de rode actievoerders een hart onder het plastic jasje te steken.
Tegen een (al te ) beperkte loonsverhoging.
De actie werd gevoerd tegen de loonblokkering: geen verhoging dit jaar, maximum 0,3% volgend jaar. Dat, althans, is de stelling van de vakbonden. De werkgevers zeggen: de loonsverhoging in België zal dit jaar uitkomen op meer dan 4%, het hoogste peil van Europa. Gevaarlijk voor de economie, want met zo’n loonsverhoging dreigen we weer terecht te komen in toestanden uit de jaren zeventig, tachtig en negentig, waar de overheid zich verplicht zal zien om zelf in te grijpen om de concurrentiekracht van de bedrijven veilig te stellen.
Het verschil tussen 0,3% en meer dan 4% zit hem natuurlijk in de index. Voor de vakbonden is de indexaanpassing een vanzelfsprekendheid. De levensduurte gaat omhoog, de lonen moeten gelijke tred houden om er niet op achteruit te gaan. Dat is geen loonsverhoging. De werkgevers, en een aantal professoren economie betwisten dit: een indexaanpassing is wel degelijk een loonsverhoging. In de meeste andere Westeuropese landen bestaat er ook een indexaanpassing van lonen en wedden, maar daar maakt die aanpassing deel uit van de loonsonderhandelingen, en worden ze dus ook als loonsverhoging aangevoeld.
De wraak van Khaddaffi
Maar er is een storende factor tussengekomen: stijgende energieprijzen. Die komen, gedeeltelijk althans, in de indexkorf terecht. De automatische koppeling van lonen en wedden aan dat indexcijfer zorgt ervoor dat die op ’t moment sterker stijgen dan verwacht. Ontslagnemend premier Leterme heeft aangegeven dat het IPA-akkoord zoals het is aangepast door de regering ook zal worden uitgevoerd. Er moet wel worden bekeken of de invloed van de energieprijzen in de inderxkorf niet wat kan worden getemperd. Het verhaal over die energieprijzen is bekend: door een tekort aan vrije markt en dus aan concurrentie in de energiesector stijgen die prijzen bij ons te sterk. Dat vereist op zijn minst een goed gesprek met de electriciteitsproducenten en/of distributeurs. Redelijke energieprijzen zouden de koortsachtige discussie over de index zoals die nu wordt gevoerd temperen.
Morrelen aan de index?
We hebben het hier al eerder gezegd: de discussie over de indexkoppeling is al decennia aan de gang te onzent. Al die tijd is het systeem overeind gebleven. Toch zijn er in het verleden nog ingrepen geweest op momenten dat het economisch begon te nijpen, bijvoorbeeld bij dreigende begrotingsontsporingen of wanneer de concurrentiepositie van de Belgische bedrijven in gevaar kwam.
De meest forse ingreep kwam er in de jaren tachtig, onder de rooms-blauwe regering Martens V. Er was een devaluatie geweest van de Belgische frank. Om die te laten slagen moesten er zogenaamde ‘begeleidende maatregelen’ worden genomen. Dit om te vermijden dat de hogere invoerprijzen onmiddellijk zouden worden vertaald in een verhoging van het binnenlandse prijzenpeil en dus, door de automatische indexkoppeling, in een verhoging van lonen en wedden. Daardoor zou op zijn beurt het voordeel van de devaluatie voor de bedrijven – goedkopere uitvoerprijzen - teniet worden gedaan. Die begeleidende maatregelen waren een prijsblokkering en een indexsprong: de werknemers moesten een aanpassing van hun salaris aan de index overslaan. Een eerste belangrijke ingreep in het systeem, die de toon zette voor verdere aanpassingen. In de jaren negentig werd beslist om de indexkorf zelf aan te passen: het werd handig verpakt als een ‘gezondheidsindex’: ongezonde produkten als tabak werden eruit gehaald, maar daarnaast ook brandstof voor motorvoertuigen. Ook ongezond voor het milieu, maar vooral ook produkten die sterk in prijs kunnen stijgen en dus ook de salarissen omhoog kunnen trekken. Tweede ingreep.
Ook nu is er weer discussie over (de aanpassing van) de index. Het principe zal niet worden aangetast. Maar over wijzigingen in het systeem moet kunnen worden gepraat,zei ook premier Leterme vorige week. Dan bedoelde hij dat de sterke stijging van de energieprijzen op een of andere manier moet worden geneutraliseerd. Steun voor het Belgische indexsysteem kwam er ook van de Europese commissaris voor monetaire zaken Ollie Rehn. Die vond, nadat Guy Verhofstadt het hem had uitgelegd, het Belgisch systeem van indexkoppeling best een slim systeem.
Hoe het er verder mee zal vergaan is even afwachten. In het aanvankelijke IPA-akkoord zoals het was ondertekend door vakbonden en patroons zou er een studie worden uitgevoerd naar de effecten van het systeem van indexkoppeling. In het plan zoals het door de regering is overgenomen en geamendeerd is er geen sprake meer van een studie.
Allicht wordt het wachten op een nieuw regeerakkoord om te zien wat er verder zal gebeuren.
Guy Janssens
(De auteur presenteert het sociaaleconomische magazine De Vrije Markt.)
@Allen: reageren op dit bericht impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums, lees ze dus - mod
08/03/2011 om 08:24
Het indexsysteem mag enig zijn in de wereld; het plaatst ons dan wel “enig” buiten de concurrentiestrijd. Het vernietigt werkplaatsen. Het is een absoluut egoïstisch systeem : wie werkt perifiteert er volop van; werklozen krijgen minder kans op een job.
Het is bovendien tweemaal een genereus systeem. Genereus omdat er zaken in zitten die absoluut niets met “levensduurte” te maken hebben. Zo bijv. snijbloemen. Is er niet gezegd dat het precies de dure snijbloemen (Valentijn !) waren die in februari de index deden stijgen ? Totaal belachelijk : niemand moet van snijbloemen leven
Nogmaals genereus : het percentage blijft uniform voor alle lonen en wedden, dus ook de allerhoogste. De hoogst verdienenden krijgen dus een aanpassing voor hun overdekte, verwarmde, buitenzwemkom, voor hun Porsche en noem maar op.
Is het misschien mede daarom dat de toplui van de syndikaten er moridcus aan houden ?
Ze hebben de mond vol over “solidariteit”. Maar ze vergeten de solidariteit tussen werknemers. Ze vinden het normaal dat de werknemers van de “rijkere sectoren” (gas, electriciteit e.a.) heel royaal worden betaald en regelmatige nog royale verhogingen afdwingen, door hun machtspositie.. Die (abnormaal hoge) loonkosten komen terecht in de kostprijs. Na enige tijd werken ze door in de verkoopprijs. Resultaat : de (vele) minst verdienenden betalen méé voor de riante lonen van enkelen.
08/03/2011 om 19:39
beste albrecht hierin heb je gelijk , ik heb hier al geschreven dat wie meer dan 2500 euro netto verdient geen index meer mag krijgen , en zeg nu zelf 2500 euro netto is al heel veel , ik moet met de helft toekomen, vorige week was er nog het bericht dat audi hun personeel een bonus gaan geven van 1 en half maandloon , dit is minimum 3000 euro bruto , ze hebben hier natuurlijk voor gewerkt , een meerwaarde gegeven aan hun bedrijf , dus dat moet kunnen , vind ik toch , maar de index mogen ze daar afschaffen.
want wie bij een toelevering bedrijf werkt voor audi die krijgen niks , hebben die dan niet goed gewerkt ? zij verdienen dit ook maar hun werkgever heeft mindere marges of steekt het zelf op zak , belangrijk , ik wil hier niet gezegd hebben dat de mensen van audi deze extra bonus niet verdienen , ik gun het hun, maar misschien moeten sectoren die heel wat meer verdienen een beetje meer solidair zijn , maar dit is een utopie , daarvoor zijn de mensen teveel op hun eigen ik gesteld wat weeral ook de normaalste zaak van de wereld is , of niet soms ? wie draagt bijvoorbeeld een deel van zijn loon af aan de derde wereld , afrika en anderen , weinigen.
besluit , er zal niks veranderen in deze wereld omdat dit ingebakken zit in de mensheid , en daarom moet de index blijven bestaan , ook al is het onredelijk en discriminerend voor sommigen, indien met de index afschaft zullen wij daar de grootste dupe van zijn .
11/03/2011 om 11:31
Beste,
De laagste loonkategoriën, die het minst tot te min verdienen ( arbeiders met € 1.800,00 brutto worden onmiddellijk 33% afgehouden voor belastingen enzo meer, waardoor men maar @ 1.200,00 netto per maand verdiend), om alles mee te betalen.
Ik denk hier aan huishuur in de privé, aan € 650 per maand, gezien er minstens 108.000 wachtenden op de lijsten staan voor sociale woning, waar men tegenwoordig al minstens vijf jaren lang moeten op wachten om er een te kunnen krijgen.
De index, bevat geen alcohol, sigaretten en niet alle brandstoffen.
Ook de B.T.W. op de Elektriciteit en huisbrandstof bedraagt in België 21 %, terwijl het elders: 6% B.T.W. bedraagd.
Dan nogmaals de B.T.W. op alle aankopen alsook auto brandstof en accijnzen te betalen.
Alzo geraakt men, alles verrekend: aan minstens 50% belastingsgeld kwijt.
Terwijl minstens de vijftig grootste bedrijven in België,die miljoenen euro’s winsten maken: geen euro centje belastingen betalen.
Voor deze vermelde laagste inkomens zou men zekers de laagste basis lonen, nu en dringend moeten verhogen, wat al jaren lang: niet gebeurd, wegens geldgebrek als excuis.
Voor vier banken, die zich zelf: zo goed als naar het failliet brachten, vonden de Politiekers wel meer dan twintig miljard euro in tien werkdagen tijd, terug te betalen door de ganse bevolking.
Oplossen kan door opslagen in vaste bedragen dat voor iedereen gelijk is, gezien het brood niet meer kost voor hen als voor de andere gewone mensen en de belastingsschalen aanpassen ( hoe meer inkomsten: hoe meer % belastingen men moet betalen, hetgeen nu andersom is: tot niets te betalen).
Iedereen kan voordeel halen bij lage energie prijzen: door vanaf NU al te beslissen om onmiddelilijk de toezeggingstermijnen voor het langer open houden van de huidige toe te kennen en de tijd van nu: tien jaar, om ‘n vergunning te verkrijgen alsook nog eens twee jaar om ‘n lijn te bouwen = 12 jaren, direct in te korten tot een totaal van één maand ( dertig dagen),gezien de huidige comunicatie mogelijkheden van tegenwoordig alsook:
De verscheidene diensten te verplichten om één samenwerkende groep te vormen, binnen de veertien dagen.
Bijkomende nieuwe Nucleaire KerncentraLES te doen bij te bouwen, vanaf heden: waardoor de concurentie massa’s beter zal worden, wegens massa’s goedkopere prijzen voor Energie, die heden in België om 9 uur smorgens 80 € kost tegenover andere landen 59,28 €, middag al 100€ kost tegenover andere landen 60,31 € en tussen 17 en 18 uur al 850 € of + 2800% meer in amper 1/2 dag tijd tegenover andere landxen 67,25 €.
Het liberalisme brengt nadeligheden met zich mee. De Europese commissie is tegen maximum prijzen.
Wanneer gaan de Politiekers eens wakker worden en hun werk tijdig en vooruitziend doen en uitvoeren, wat nu al minstens twaalf jaren lang, niet gebeurde ( elektriciteit)???.
Gezien Vlaanderen met waterproblemen zal komen, zekers geen te verschepen naar het buitenland in ruil voor electriciteit.
Water besparing kan: meer waterbekkens plaatsen, nieuwe huizen, hun: W.C. op hemelwater citerns doen aansluiten, klein schaligheid van de landbouw. Elke minuut die we wachten op uitvoering is er een teveel.
M.v.g: jean.
11/03/2011 om 14:17
Zoals de schrijver in het artikel stelt is morrelen aan de index eerder normaal dan een uitzondering. Ook is het interessant te zien hoe men morrelt. Men haalt er selectief die artikelen uit, welke om de een of andere reden sterker stijgen dan het te verwachten gemiddelde of het door de regering nagestreefde percentage. Dit is strikt genomen ondemocratisch want men heeft een index of men heeft hem niet. Beweert men een index te hebben, dan moeten de artikelen, welke de grondslag voor die index vormen, ook ALLEN en EERLIJK in de korf worden opgenomen en moet de totale korf een goede weerspiegeling zijn van het gemiddelde gebruik van de consument.
Natuurlijk is het volslagen onzin, dat sommige vakbonden de index-koppeling als een verworven recht zien en dus niet als een loonsverhoging. Wat is een loonsverhoging? Dat is een verhoging van de beloning die de werkgever de werknemer uitbetaalt en of je die nu index-koppeling, inflatiecorrectie of nog andere namen uit de torenbouw van Babel geeft is volledig onbelangrijk. Het verhoogt de kosten van productie en dus de prijs en dit vaak zelfs niet-proportioneel ten nadele van de consumentenprijzen.
Het ware dan ook beter, indien een regering (en of die nu van lopenede zaken is of niet is onbelangrijk) niet aan de index morrelt, doch dat doet wat ze moet doen, namelijk regeren. Met het IPA heeft de regering dat gedaan en dat is goed zo. Met de prijzen zou de regering dat tamelijk eenvoudig kunnen doen, maar daarvoor schrikt ze terug. Zo ontstaat een index-verhoging door de sterke verhoging van de energie prijzen. Nu kan de regering natuurlijk de prijzen stabiel houden door voor aardolieproducten (stookolie, diesel en benzine) de accijnzen aan te passen en zo de prijssteiging ongedaan te maken. Meer dan 60% belasting op benzine vind ik eerlijk gezegd een grof schandaal en het is een nog grover schandaal, dan de wereldmarkt de schuld te geven dat de regering door de (deels speculatieve) verhoging van de wereldmarktprijzen nog eens voor 600 miljoen meesnoept.
Dat mijnheer Leterme komt gelijk aan een lipbekentenis! Ach die arme consumenten, maar ondertussen……!! Eigenlijk is dat morrelen aan de index te vergelijken aan het morrelen met het democratisch systeem d.m.v. de grendel wetten, alarmbel procedures en hoe al die zelfgenoegzame smerigheden verder nog mogen heten.
Facit: Zowel het morrelen aan de index (zonder wat aan de werkelijke oorzaak te doen) alsook de grendel wetten etc. zijn een inbreuk op de democratie en die inbreuken zijn ons nu al zwaar aan het opbreken.