MR-topman Reynders heeft een heuse kamikaze-opdracht aanvaard. Op twee weken tijd nagaan of een communautair akkoord mogelijk is. De opdracht houdt voor de Franstalige liberalen risico’s in. Want gaan de andere partijen Didier Reynders enig succes gunnen of is het de bedoeling om ook hem te verbranden? Nadat PS-voorzitter Di Rupo het niet kon, moet nu blijken dat Didier Reynders evenmin een doorbraak kan forceren? Daarna kunnen er ergens in mei of juni verkiezingen komen. Bij een mislukking van Didier, zou Elio dan niet als enige met vuile handen naar de kiezer moeten.

MR-topman Reynders is dus bezig met een mission impossible. Tenzij een mirakel hem nog zou kunnen redden…

Gedaan met de zeven

Voormalig koninklijk bemiddelaar Vande Lanotte heeft uiteindelijk de formule van de zeven partijen een eerste klas begrafenis gegeven. Tijdens de laatste bijeenkomst van de Vlaamse partijen lukte het zelfs niet om een voorstel te formuleren dat enige kans had bij de Franstaligen. Tijd dus voor iets anders. De formule ‘langs rechtsom’ moest dan wel uitgeprobeerd. N-VA-voorzitter De Wever likkebaarde al zo lang naar onderhandelingen met de liberalen.

Dat bleek al eind augustus vorig jaar tijdens de maaltijd met de MR-top in restaurant Bruneau. Bart De Wever voelde zich zeer op zijn ongemak in het linkse gezelschap van de zeven partijen : Ecolo, Groen!, PS, SP.A, CDH en de ACW-vleugel van CD&V. Zeker wanneer de nieuwe regering nog eens 20 miljard moet vinden, hoopt de N-VA-voorzitter liberalen rond zich te hebben. Om meer besparingen af te dwingen in plaats van belastingverhogingen.

Een relaxter De Wever

Met de liberalen mee in bad heeft Bart De Wever dus meer comfort. Niet alleen omdat hij op sociaal-economisch vlak centrum-rechtse medestanders krijgt. Maar ook omdat hij in een nieuwe regering niet hoeft te vrezen voor een scherpe liberale oppositie die volop klaar staat om de onvermijdelijke belastingverhogingen af te schieten.

Eind augustus vorig jaar was er bij De Wever al het vurig verlangen naar liberale steun aan de onderhandelingstafel. Want daarover ging het in restaurant Bruneau. Maar PS-voorzitter Di Rupo heeft zijn rivaal Didier Reynders lange tijd weggehouden van de gesprekken. Pas na herhaalde mislukkingen, was de formule met de zeven partijen niet langer vol te houden. Daardoor is het linkse spoor verlaten.

De relaxte De Wever klonk dan ook vriendelijk in de Ochtend donderdagmorgen. Hij weigerde zelfs mee te doen met het pessimistische sfeertje. En een versterking van het Brussels gewest bij een grote staatshervorming sloot hij zelfs niet uit. Logisch dat De Wever nu wat coulanter is nu de formule met de liberalen uitgeprobeerd wordt.

Didier en Olivier

Bij Open VLD en N-VA maken ze er geen geheim van: Didier Reynders is informateur geworden omdat hij dicht bij het FDF staat. Iemand als Louis Michel heeft geen voeling met de partij van Olivier Maingain. Reynders dus wel.

Al zijn er geen tekenen dat het FDF klaar staat om veel toe te geven. Dat blijkt uit een interview van FDF-voorzitter Maingain in Sud Presse. Hij blijft de uitbreiding van Brussel eisen in ruil voor de splitsing van de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde. Maingain moet dus niets weten van de strategie van PS-voorzitter Di Rupo. Die wil 500 miljoen Euro voor Brussel in ruil voor de splitsing. De PS staat sterk in de armere Brusselse gemeenten. Het FDF scoort vooral in de rand rond Brussel, vandaar.

Er zijn dus weinig voortekenen dat Olivier veel wil toegeven aan Didier. Zeker nu de gemeenteraadsverkiezingen van 2012 hun schaduw vooruitwerpen. Het FDF is in en rond Brussel een belangrijke troef voor MR. Het is dus twijfelachtig dat het FDF zomaar zal instemmen met de splitsing van BHV. Zelfs gedogen ligt moeilijk voor het FDF. En dat gedogen zou dan neerkomen op een onthouding van de drie FDF-kamerleden bij een stemming in het parlement.

Een valstrik van de PS?

De Franstalige liberalen zijn ook bang om veel te bewegen rond BHV. Ze zeggen dat Didier Reynders alleen maar moet informeren en dat hij dus nog geen akkoord moet uitwerken. Rond BHV houdt MR dus liefst de kaarten dicht tegen de borst. Als ze wat toegeven rond de kieskring plaatsen ze zich op het niveau van de PS die wel kan leven met splitsing van BHV zonder al te zware prijs. Een reden dus voor MR/FDF om niet veel te bewegen.

En het kan nog meer op een valstrik lijken wanneer de PS op zijn beurt weinig beweegt. Want dan mislukt Didier Reynders gegarandeerd, net zoals PS-voorzitter Di Rupo. Dan is de MR zeker een electorale troef kwijt tegenover de PS. De liberalen maar ook de NVA vrezen dat de PS alleen maar de MR van Didier Reynders wil verbranden met het oog op de verkiezingen.

Daarom hoor je bij Open VLD en N-VA dat Elio Di Rupo ‘uit zijn kot’ moet komen. ‘Aan een mokkende Elio’ hebben we niets, was een zinnetje dat ik opving. Dat Di Rupo wegens privé-redenen pas maandag langs kan gaan bij informateur Reynders, is een veeg teken volgens een liberale bron.

Reynders langer dan twee weken?

De opdracht van informateur Reynders lijkt beperkt in de tijd. Binnen de twee weken moet hij nagaan of een communautair akkoord mogelijk is. Maar her en der is te horen dat de opdracht hoedanook verlengd wordt. Een N-VA’er zei me : “Als er een sprankeltje hoop is, dan mag Reynders voortdoen.”

Je kunt je afvragen wie anders nog zin zou hebben om een rondje te wagen. Bij CD&V houden ze alvast de boot af. De enige spelbederver kan kersvers MR-voorzitter Charles Michel zijn. Op 14 februari is hij officieel voorzitter. De koninklijke opdracht van Reynders loopt af op 16 februari. Vraag is wie dan de leiding zal hebben bij MR en of Reynders van zijn voorzitter mag voortdoen.

Ook is onduidelijk of Charles Michel Reynders een succes zal gunnen. Je kunt natuurlijk ook cynisch redeneren. Wanneer Reynders mislukt, verdwijnt hij voor zijn rivaal Charles Michel voorgoed van het politieke toneel. De slagkracht van Reynders wordt dan nog kleiner om ooit terug te keren.

Geen verkiezingen voor 15 april

Ook ontslagnemend premier Leterme heeft een koninklijke opdracht gekregen. Hij moet niet alleen de begroting van dit jaar opstellen, maar ook de grote lijnen van die van 2012 en voor 2013 het cijfer van het begrotingstekort dat België dan nog zal toestaan. Die gegevens moet Leterme tegen halfweg april bezorgen aan de Europese Unie.

Daarvoor zijn stemmingen in de kamer nodig. Dus mag het parlement niet ontbonden worden voor 15 april. Want zonder goedkeuring van Letermes begrotingen, kan België de vereiste gegevens niet bezorgen aan Europa. Dus tot dan zal een of andere bemiddelaar/informateur aan de slag moeten blijven ‘in het belang van het land’.

Of het dan Reynders is of iemand anders. Wordt het parlement halfweg april of wat later ontbonden, dan hebben we veertig dagen later verkiezingen. Dan zijn we eind mei of misschien net in juni…

Tripartite uitlaatklep?

Zijn verkiezingen te vermijden? Ja. Met een akkoord waarbij PS en NVA de nek uitsteken. Maar een deel van de Wetstraat vindt het naïef om daar nog op te hopen. Voor PS-voorzitter Di Rupo is de klassieke tripartite, eventueel met de groenen, de oplossing. Hij is het idee al gaan aankaarten bij CD&V-voorzitter Wouter Beke en bij Open-VLD-voorzitter Alexander De Croo.

Di Rupo kwam van een koude kermis terug. CD&V en Open VLD willen NVA geen aftocht naar de oppositie gunnen. Die twee partijen zouden dan wel eens nog meer kunnen leegbloeden richting NVA. Maar als alle onderhandelingen mislukken, zal de druk hoedanook groot worden op CD&V en Open VLD. De tripartite of verkiezingen wordt de weinig benijdenswaardige keuze. Zeg maar de keuze tussen de pest en de cholera.

Johny Vansevenant

(Johny Vansevenant is Wetstraatwatcher op de VRT-nieuwsdienst)

@Allen: reageren op dit bericht impliceert dat u instemt met de regels voor deelname aan onze discussieforums, lees ze dus - mod